Letter 77: We write to call you back to Rome, for we are both now old men, and the time remaining to us is uncertain.

Pope Pelagius IUnknown|c. 559 AD|Pope Pelagius I|From Rome|AI-assisted
pelagianism

Pelagius to Leo, Praetor of Sicily.

For you know, God being my witness, that by the protection of his grace a span of three years from the day of our ordination has now been completed, and that in no way has Secundus, bishop of Tauromenium [Taormina] -- through the pride, I believe, of his neighbor, who is now departing from this world -- taken care to present himself to our sight, even under the watchful regard of the imperial court; nor, as long as we live, did he ever see fit to inquire after us by letter or by message, as though, confident of the past, he had nothing to fear [...]. To the correction of these men he by no means dreaded to add the contempt of the present season.

And although we had been unwilling to correct an excess of this kind by canonical punishment, yet because we cannot deny to your affection the benevolence of our charity, we relax against him every goad of resentment that may have arisen, even with manifold and just causes existing for it.

AI-assisted translation - This translation was produced with AI assistance and has not been peer-reviewed. See the 19th-century translation or original Latin/Greek below for scholarly use.

Latin / Greek Original

Tit. Sarpato diacono: Tunc temporis apocrisiarius pontificis apud
imperatorem. Sine dubio est ille antiquus Pelagii socius in pugnis con¬
tra damnationem Trium Capitulorum, quem papa uenevdbilem uirum
diaconum vocat. In Def. Trium Capit., VI (R. DevrEESSE, 0 . c., p. 67,1. 18).

A. Nage, 0 . c., 1. c., c. 836; 840, lapsa est eum confundens cum Sapaudo
Arelatensi episcopo.

1. utrique senes sumus: Cmn Pelagius iam a. 536 diaconi apocri-
siarii munere Constantinopoli esset functus, septuagesimum amium fere
tunc temporis agere veri simile duco.

2. Apocrisarius: Tegatus videlicet sanctae Sedis coram imperatore.

Cange, Glossarium ..., t. I, p. 318, neque J. Pargoire, Apocrisiaire, DACT.
t. I, 2, c. 2545, Sarpatmn nostrmn inter apocrisiarios Romanos recensent.

c. 502-503. N. Turchi, Apocrisario, in Enc. Cattol., t. I, c. 1633, confun¬
dere videtur Pelagium II cum papa nostro, qui re vera hoc obiit munus
aa. 536-543.

Praetoris Eeonis meritis consulens, a suo desistit Pelagius consilio,
in Secundum, episcopum Taurominitanum, animadvertendi.

J-K 1036 paulo post 16 aprilis a. 559

<PETAGIUS> EEONI PRAETORI SICILIAE. Scitis enim I
propirio Deo, c\}iod eius gratia protegente triennium a die ordina¬
tionis nostrae impletum sit, et nullo modo suam Secundus Tauro-
minitanus episcopus, uicini credo superbia [m] iam de boc saeculo
decedentis, sub quoque supercilio comitatus, nostris conspectibus
curauit exhibere praesentiam, sed neque litteris aut mandato
aliquando si muimus requirere, tamquam bene de praeteritis

sicilie (nihil not.) Ewald, silide B 2 propicio B quod] Ewaldi quos B 4
superbia] coni.-, superbiam (an recte?) B 7 si uiuimus] scripsi: siniuimus B, si umere¬
mus (an rectius?) auctor requirere] ex reliquere erad. B 2 (?)

Tit. Leoni praetori Siciliae: Cf. epp. 23,4 et 72,1 cum iis quae ad
loca notavi, p. 71 et 184.

1. triennium a die ordinationis nostrae impletum: Die scilicet 16
aprilis a. 559. Ex tenore harum Htterarum, sicut et ep. 79, infertur paulu¬
lum solmnmodo defluxisse tempus ab illius triennii expletione; unde datae
fuere litterae paulo post 16 aprilis a. 559.

Secundus Taurominitanus : Cf. ep. 41,1 cum iiotulis, p. 114.

uicini credo superbia ... iam de hoc saeculo decedentis: Locus
estne fortassis corruptus aut deficiens? Mea coniectura superhia\m\ pla¬
nior, ni fallor, sensus evadit, at affirmare non auderem textum esse omnino
emendatum; etiam superbiam absolute sustineri posset. His verbis intulit
P. Ewaed, 0 . c., l. c., p. 559, n. 6 praesentis epistulae auctorem esse non
posse Pelagium II, quod veri simile videretur exsistentia Tauromenii Secun-
dini episcopi, tempore S. Gregorii Magni; cf. Reg., IV, 17 a (P. Ewai^d,
MGH., Epp., t. I, p. 251-252).

si uiuimus: Ita esse intepretandam corruptam cod. lectionem
siniuimus conieci. Iam auctori sane visum fuerat eam esse emendandam
in si uiueremus, uti in similibus casibus codd. habent: si Deus iusserit

13. —p.

PEI^AGII I PAPAE

confitZendo; ad quorum quoque correptionem praesentis tempo¬
ris contemptum minime'formidauit adicere. Et licet huiusmodi 2
excessum canonica noluissemus ultione corrigere, quia tamen affec¬
tui uestro caritatis nostrae beniuolentiam negare non possumus,
ei omne, si quid uel multiplicibus et iustis causis extantibus in-
gra[i]titudinis nasci potuit, stimulum relaxamus.

13 'gratitudinis] (nihil noL) Ewald»

(ep.58,2); si uixevimus (epp. 5,3; 36,3; 43,3), si, utrum, uiueremus (epp.
79; 41,1). Re ipsa si wiwimws melius textui cod. coaptatur; at, si py&tvequu
vere clausulae finis velis adesse, iam si uiueremus, quod cursui faceret satis,
potius legeres.

confidendo: Auctor hanc emendationem proposuit; est enim pa¬
tens corruptio confitendo codicis. Cf. ep. 41,1 UhiV^gitai: innocentia confisus,

praesentis temporis contemptum: Quod adtinet ad offensam Se-
cimdi, quam papa indigne ferebat, cf. quae notavi ad supra memoratam
ep. 41,2, p. 115. Hic autem queritur papa non solum de superbo con¬
temptu et neglegentia Taorminitani episcopi, sed quod illa etiam sancti¬
tatem paschalis temporis, qUo anniversarium pontificis contigerat, tantum
dedeceret.

Male quidem Segetius egit, dissimulans arrogantiam, quam erga
pontificem, SecUndus, episcopus Tauromenii, ostendit.

Revision history

  1. 2026-05-27v2.2.34-import

    Initial corpus import from modern pelagius i retranslated v1.

    Fields: letter text, metadata, source links. Source: https://archive.org/details/gasso-batlle-1956-pelagius

Related Letters